تله فضایی مهاجرت – محمدکریم آسایش

تأمین ۲۴: تله فضایی به وضعیتی گفته می‌شود که در آن ساکنان یک جامعه به شیوه‌های گوناگون نظیر محدودیت دسترسی و جا به جایی، محرومیت از خدمات ارتقای کیفیت محیطی، جایگاه طرد شده در برنامه‌های توزیع فضایی امکاناتِ توسعه و وجود موانع ساختاری برای بهره مندی از امکانات زیستی با مانع برای رشد و شکوفایی روبرو هستند.

تمامی این موانع از طریق موانع فضایی و برنامه ریزی فضایی ساخت می‌یابند. برای مثال ضعف دسترسی، فقدان دسترسی به حمل و نقل عمومی، نادیده گرفته شدن کم درآمدها در نظام قطعه بندی زمین و برنامه‌های مسکن همگی مصادیقی از روش‌های شکل گیری یا ایجاد تله فضایی هستند.

مهاجران خارجی (به ویژه مهاجران افغانستانی) علاوه بر قوانین تبعیض آمیز و کلیشه‌های اجتماعی تحقیرآمیز که با آن دست به گریبان هستند، دچار وضعیتی هستند که از آن می‌توان تحت عنوان «تله فضایی مهاجرت» یاد کرد.

این تله که صورتی هزارتوگونه دارد دارای ابعاد زیر است:

  • ممنوعیت کارِکارگران افغانستانی در ۱۶ استان کشور و ممنوعیت تردد و اقامت در تعدادی استان دیگر که مصداق بارزِ تله فضایی از نوع تله جابجایی هست.

  • موانع جهت دریافت کارت تردد موقت در استان‌های مجاز که باز هم شکلی دیگر از تله جابجایی است.

  • منع تبدیل کارت اقامت موقت از استان‌های مجاز به استان تهران که علاوه بر تله جابجایی، تله ارتقاء فضایی را در بر می‌گیرد.

  • منع مالکیت زمین و ملک که سکونت مهاجران را یا به سکونتگاه‌های غیررسمی، یا به اجاره نشینی در محلات فقیرنشین و یا به سرایداری سوق می‌دهد و هم تله اسکان هست و هم تله طبقاتیِ محرومیت از زمین به عنوان منبع سرمایه‌ای.

  • سیاست گتویی سازی و طرد شهری به واسطه کلیشه سازی از مهاجران افغانستانی به عنوان عامل بزه و ناامنی که موجب می‌شود افغانستانی‌ها که هم دچار انواع تله‌های فضایی، طبقاتی و محرومیت‌های اجتماعی هستند و امکان آسیب پذیری‌شان نسبتاً بالاست، در شرایط گلخانه‌ای گتویی شدن در محلات خاص دچار آسیب پذیری بیشتر شوند.

  • رانده شدن افغانستانی‌ها به سکونتگاه‌های غیررسمی یا محلات فقیرنشین بر اثر منع مالکیت زمین و ملک و سیاست گتویی سازی و طرد شهری خود موجب مواجه شدن آنها با اشکال دیگر تله فضایی از جمله محدودیت دسترسی و جا به جایی (اینبار به خاطر مشکل حمل و نقل عمومی) و محرومیت از خدمات ارتقای کیفیت محیطی (عدم خدمات رسانی شهرداری‌ها به سکونتگاه‌های غیررسمی) می‌شود.

این نکته لازم به ذکر است که تله‌های فضایی، تله طبقاتی و جاودانی فقر را تشدید می‌کنند و مهاجران افغانستانی که مهاجرانِ جنگ زده‌ی سرزمینی فقیرند، دچارِ قوانین تبعیض آمیزی نظیر محدودیت اشتغال به مشاغل 18 گانه در بخش ساختمان، کشاورزی و کوره پزخانه ها هستند که راه به فقیرسازی و ماندگاری ساختاری فقر می‌برد که مصداق بارزِ تبعیضِ ساختاری، انسانیت زدایی و نقض حقوق بشر است.

Connect with Me:

دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  
اطلاع از